మహాశిల్పి ఆర్నికో

"ఈ నల్లని రాలలో ఏ కన్నులు దాగెనో
ఈ బండల మాటున ఏ గుండెలు మ్రోగునో"
శిల్పకళకు వన్నెలను చేకూర్చిన ఈ పాట మనకు చెవులలో ఉలి శబ్దాలను, 
మనో నేత్రంలో సుందర శిల్పాలను దృశ్యమానం చేస్తుంది.   

నా చిన్నప్పుడు "ఆర్నికా హైర్ ఆయిలు" తరచూ ప్రకటనలలో కనబడేది. ఆ నూనెను కురుల కోసం స్పెషల్ గా తెప్పించుకునే వాళ్ళు. టిబెట్ దేశ శిల్పి పేరు ఇట్లాంటిదే! అరానికో/ అనికో/ అనిగే అని స్థానిక ప్రజల  గౌరవాన్ని పొందిన చారిత్రక వ్యక్తి అతను. 
2] బీజింగ్ లో మియాయింగ్ కోవెల వద్ద ఈతని విగ్రహం ఉన్నది.(Araniko, Miaoying Temple, Beijing) 

॑॑॑॑॑#####

అభయ మల్ల, జయభీమ్ దేవ్ మల్ల పరిపాలనాకాలమున కళా మార్పిడి కార్యక్రమాలు చురుకుగా సాగినవి. అనికో  ఖాట్మండు లోయ ప్రాంతం నివాసి. అనికో జన్మతః శిల్పవిద్యలో ప్రజ్ఞావంతుడు. అనికో నేర్పరితనాన్ని తెలుసుకున్న మల్ల చక్రవర్తి "టిబెట్ లో స్వర్ణ స్థూపమును నిర్మించు, అర్నికో!" ఆదేశించాడు. 

అందుకు సంతోషంగా అంగీకరించాడు ఆర్నికో. నియమనిష్ఠలతో ఆ మహత్కార్యాన్ని పూర్తి చేసాడు. 

యువాన్ వంశ పాలనకు ఆద్యుడైన కుబ్లైఖాన్ నేపాల్, టిబెట్ చిత్ర, శిల్ప కళలను గాంచి ముగ్ధుడు ఐనాడు.  మల్ల ప్రభువులను 'మహాశిల్పి ఆర్నికోని మా సీమకు పంపించండి, ఆతని ద్వారా నవీన శిల్పరీతులను మా ప్రాంతాలలో ఆవిష్కరణలు చేయాలని మా ఆకాంక్ష.' అని కుబ్లైఖాన్ కోరాడు. అందుకు మల్ల చక్రవర్తులు, ఆనికో సంతోషంతో సమ్మతించారు. 

ప్రభువుల అనుజ్ఞతో అనికో చైనాకు వెళ్ళాడు. 

మంగోలు సామ్రాజ్యములోని స్థిరకళలకు అదనపు సొగసులను అందించి, చైతన్యాన్ని నింపాడు అనికో.  

#####

లలిత్ పూర్ మండలంలోని 'పాటన్' (पाटन) అనే గ్రామంలో జన్మించాడు. లలిత్ పూర్ మండలంలోని 'పాటన్ ' (पाटन) అనే గ్రామంలో జన్మించాడు అర్నికో. "ఆరణికో" విగ్రహం కీర్తిపూర్ లోని నేపాల్ భాషా అకాడమీ ప్రాంగణమున ఉన్నది. (Statue of Araniko at Nepal  Bhasa Academy, Kirtipur) 1245 - 1306 CE కాలము వ్యక్తి. 

అమరశిల్పి జక్కన, రువారి మల్లిటమ్మల వలె - ఆరణికో మధ్య, దక్షిణ ఆసియా ఖండ దేశాల కళలకు ఒరవడి పెట్టాడు. నేపాల్, టిబెట్, యువాన్ చీనా మొదలగు దేశాలలో నేటికీ ఆరణికో కళారీతుల ప్రభావం అనుసరణలో ఉన్నదంటే 'అతను నెలకొల్పిన  సరి క్రొత్త విధానాలూ అద్భుతమైనవి అని ఋజువు ఔతూన్నవి.          

##### 

కళాజగతినందు ఆదాన ప్రదానాలు సాధారణం. అభయ మల్ల, జయభీమ్‌ దేవ్ మల్ల  పరిపాలనాకాలమున కళా మార్పిడి కార్యక్రమాలు చురుకుగా సాగినవి. కుబైఖాన్ హిమాలయ కళాపద్ధతులను(trans-Himalayan artistic tradition), చీనా కళల సమ్మిళితమైన నవ్యత్వానికి శ్రీకారం చుట్టాడు. ఇట్టి స్థిరకళల మార్పిడి వలన చైనా సమాజానికి అమోఘ సౌందర్య ఆవిష్కరణలు లభించినవి. ఫలితంగా అక్కడ వర్ణమయ  సృజనాత్మకలు వెల్లివిరిసినవి.                   

#####

ఆర్నికో (అర్నికో) తాత, నాయనమ్మలు మిత్ర, కుందలక్ష్మి. చైనా చారిత్రక ఆధారముల ప్రకారము (ఉచ్ఛారణా పరిణామములో) "మి-తి-ర", "కున్-ది-ల-క్విమెయి" అని మారినవి. తల్లిదండ్రులు "ల-కె-న", "షు-మ-కె-తై"(లక్ష్మణ్, సుమకేతి). 
విజేతల జీవితాలలోని ముఖ్య సంఘటనలను జనులు పదేపదే చేసుకుంటూంటారు. తద్వారా తర్వాతి తరములకు కొన్ని కథలు ఆశువుగానూ, పాటలుగానూ, సాహిత్యరూపేణా నిధులు దొరుకుతూన్నవి. 

ఆర్నికోకు ప్రజలచేత నెమరు వేయబడేటటువంటి అలాంటి స్మృతులు ఉన్నవి. 

తండ్రి బౌద్ధ కోవెలకు బాలుడు ఆర్నికోతో వెళ్ళాడు. మూడేళ్ళ బాల ఆర్నికో, తండ్రిని కొన్ని సందేహాలను అడిగాడు. "ఈ స్తంభములను ఎవరు చెక్కారు? వీని పునాదులను, పైన 'అండా" లను ఎవరు నిర్మించారు?" (wooden sthambha, bhumis, anda) 

మూడేళ్ళ చిన్నారి ప్రశ్నలు  పెద్దల మేధావితనానికి దీటుగా ఉన్నవి. 

అందరూ "ఆనికో గొప్ప శిల్పి ఔతాడు. భవిష్యత్తులో అతడు పేరు ప్రఖ్యాతులను ఆర్జించి, గొప్పవాడౌతాడు." అని అనుకున్నారు.  

వాళ్ళ నమ్మకం, పలుకులు వాస్తవం అయినవి. 

#####

దక్షిణ భారతదేశ కోవెలల పై కప్పులకు "విమానము" అని చెబుతారు. గర్భగుడి, స్తంభములు, రంగమండపము ఇత్యాదులు ఉన్నవి. అట్లాగే బుద్ధదేవుని చైత్యములు, ఆరాధనామందిరములను 'పగోడా' అని పిలుస్తారు.  బుద్ధుని ఆరాధనామందిరములకు 13 వలయాలు ఉంటాయి. పదమూడు రింగులను ఒకదానిపైన ఒకటి పేర్చుటచే అవి క్రమపద్ధతి వలన లయాత్మకత ఒనగూడి, భక్తిభావ, ధ్యాన, ఏకాగ్రతలకు అనువైన వాతావరణాన్ని నెలకొల్పుతాయి.  ఈ విశిష్టతకు మెరుగులు దిద్దిన వాస్తుచిత్రణాశిల్పిఆర్నికో సదా స్మరణీయుడు ఐనాడు.

బీజింగ్, నేపాల్ లోని నేపాల్  కీర్తిపూర్ మున్నగుప్రాంతాలలో అతని ప్రతిమలను ప్రజలు స్థాపించుకున్నారు.         

#####

పగోడా, డగోబాల తేడా:

డగోబాలు ‘గంట ఆకారముతో ఉంటాయి. డగోబాలు నిర్మాణశైలికి ‘మన దేశములోని స్థూపము మంచి ఉదాహరణ. శ్రీలంక (పాత పేరు సింహళము), థాయిలాండ్, కొరియా మొదలైన దేశాలలో సాక్షాత్కరిస్తున్నవి. బౌద్ధ పరివ్రాజకులకు, బౌద్ధ సన్యాసులకు ధ్యానప్రదేశాలుగా ఉపయోగము కలిగినవి.బుద్ధదేవుని చైత్య, ఆరామాల శైలులు వర్ణచిత్రాలను, పుష్పములు, జంతువులు ప్రతీకలుగా ఉన్నవి. ఏనుగులు, ఫలములు, జంతు, వృక్షములు డిజైన్లతో, ఎంబ్రాయిడరీ తీరుతెన్నులై, ఆకట్టుకుంటూంటాయి. హిందూ శిల్పములు దేవతలు, యక్ష, కిన్నెర, కింపురుషులు, మనుష్యులు, సైనికులు, యోధుల సాహసాలు, గజ, శరభ, సింహాది క్రూర మృగాలను వేటాడే దృశ్యాలు అనేక ఉన్నవి. ఇవి కథాకథనశైలికి ప్రతిబింబాలు.  ఆ స్త్రీలు, రామచిలుకలు, మయూరి మున్నగు పెంపుడు పక్షులతో వయ్యారమొలికించే వనితామణులు అలనాటి ప్రజాజీవనవిధానాలను కన్నులకు బొమ్మలు కట్టినట్లు ఉండే విధానము నెలకొన్నది. హంపీలో మహిళల హెయిర్ స్టైల్సు సంఖ్యాపరంగా, వివరణాపరంగా ‘న భూతో న భవిష్యతి|’.

నాటివరకూ మనుజుల సంగీత, నాట్యాది లలితకళలను, నిత్య జీవనశైలిని, వీరుల యుద్ధవిధానాలనూ (మధ్య ప్రదేశ్ లోని ఖజురాహో సుప్రసిద్ధమైనది. చంద్రవంశ రాజైన చండేల ప్రభువులు కొన్ని అడుగులు ముందుకు వేసారు. వారు వాత్స్యాయన కామసూత్రాలను శిల్పములుగా చెక్కించి, ప్రపంచములోని ఇతరదేశాలకు, పాశ్చాత్యులకూ పరిశోధనలకు కేంద్రమైనది.) గ్రీకులు, కుషాణులు, కనిష్క చక్రవర్తి, మొదలైన వారి ప్రభావముచే “గాంధారశైలి” మన దేశానికి లభించినది. అట్లాగే బౌద్ధులు, జైనులు మున్నగువారివలన “ప్రతీక శైలి”ని లబ్ధిగా హిందువులు పొందారు. 

ఈ మార్గమున దృశ్యకళలైన చిత్రలేఖనములు, కుడ్యచిత్రాలు, మురల్ శైలి, ఫ్రెస్కో కళ, అదే తీరుగా ‘డగోబా’ ఆరాధనామందిరములు మన దేశానికి అందిపువచ్చిన కళా విన్నాణాలు. 

 #####

మహాశిల్పి ఆర్నికో ; Link - essay in Webmagazine
User Rating:  / 1 
Member Categories - తెలుసా!
Written by kadambari piduri
Monday, 11 August 2014 07:23
Hits: 106

&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&&

కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
పేజీ వీక్షణ చార్ట్ 51989 పేజీవీక్షణలు - 989 +1 పోస్ట్‌లు, చివరగా Aug 21, 2014న ప్రచురించబడింది

అఖిలవనిత
పేజీ వీక్షణ చార్ట్ 27446 పేజీవీక్షణలు - 719 పోస్ట్‌లు, చివరగా Aug 14, 2014న ప్రచురించబడింది

Telugu Ratna Malika

పేజీ వీక్షణ చార్ట్ 3673 పేజీవీక్షణలు - 116 పోస్ట్‌లు, చివరగా Apr 17, 2014న ప్రచురించబడింది
{konamanini views = 56470$
కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం
పేజీ వీక్షణ చార్ట్ 51846 పేజీవీక్షణలు - 988 పోస్ట్‌లు, చివరగా Aug 14, 2014న ప్రచురించబడింది }

చుట్టూ మూగిన చిలకల్లారా!

చుట్టూ మూగిన చిలకల్లారా! 
చెట్టూచేమకు కథలే చెప్పి 
వెంటనె వస్తారా? 
మీరు వెంటనె వస్తారా? ...........  
ఈ మా పిల్లలవద్ద, మీరే సొంపగు కథలు నేర్చుకోండీ!
కంచికి పోవని కమ్మని గమ్మత్తు కథలను నేర్వండి ||
;
కొమ్మల వాలిన కోయిలలారా! 
చిగురుటాకులకు పాటలు నేర్పి, 
వెంటనె వస్తారా? 
మీరు వెంటనె వస్తారా? ...........  
ఈ మా పిల్లలవద్ద, మీరే సొగసౌ గానం నేర్వండి 
మహతి, కచ్ఛపి వీణలెరుగని పాటలునేర్వండి  ||
;
పూవుల షికార్ల తుమ్మెదలారా!
పుప్పొడి గ్రోలే మధుపములా! 
పూలకు తేనెలమాటలు నేర్పి
వెంటనె వస్తారా? 
మీరు వెంటనె వస్తారా? ...........  
ఈమా పిల్లలవద్ద, వాణీరాయంచ శిష్యుడైనది ;
సుధామాధురిని మించిన పలుకులు కమ్మగ నేర్వండి ||

చుట్టూ మూగిన చిలకల్లారా! (LINK web magazine "New Awa)

User Rating:  / 1 
Member Categories - బాల
Written by kusuma kumari
Friday, 13 June 2014 16:08
Hits: 186 [2 comments]

{konamanin views - 56402} 

Happy independence day august 15 2014 

స్వాతంత్ర్య ఉత్సాహ శుభాకాంక్షలు

అర్జున వివాహం - ఇండోనేషియా కథా రూపం

“అజిబీ- ధపపా - విశ్వేసకి" అంటే - అర్జునుడు, జిష్ణు, బీభత్స, ధనుంజయ (ధనము+ జయము), ఫల్గుణ, పార్ధ, విజయ, శ్వేతవాహన, సవ్యసాచి, కిరీటి 
(శ్రీ కృష్ణార్జున యుద్ధం) ఈ పది పేర్లనూ మారువేషంలో ఉన్న అర్జునునికి చమత్కారంగా "పూసలు గుచ్చి" వేసారు. శ్రీ కృష్ణార్జున యుద్ధం అనే తెలుగు సినిమాలో వీరార్జునునికి ఇలాటి వింత నామకరణం చేసిన ప్రఖ్యాత తెలుగు సినీ రచయిత పింగళి నాగేంద్ర రావు గారు.

*******

బాలిదేశ చక్రవర్తి అర్జునుని కథే "అర్జున వివాహము". ఈ కథాంశం ఇండొనేషియాలో ఆబాలగోపాలమూ ఇష్టపడే కథా ప్రదర్శనా కళా స్వరూపము. 
అర్జున వివాహము ఇతివృత్తాన్ని ఆస్థాన కవి కణ్వ మహా భారతమునుండి గైకొన్నాడు. బాలిదేశ ద్వీపసముదాయాలలో నేటికీ ఆదరించబడుతున్ననృత్య, నాటక కళా రూపము. మన దేశములోని ప్రాచీన కావ్యం "కిరాతార్జునీయా"నికీ, జావా దీవినందలి ప్రాచుర్యగాధకూ అనేక పోలికలు ఉన్నవి.   

*******

కథాకమామిషూ

11వ శతాబ్దములో ఇండొనేషియా ప్రాంతమైన "కెదిరి" సామ్రాజ్యాన్ని  ఆస్థాన కవి ‘కణ్వ’. తూర్పు జావాలో ఉన్న రాజ్యం కెదిరి. రేఖామాత్రంగా మహాభారత వివరములను స్వీకరించి తన స్వీయపంధాలో పాత్రలను తీర్చిదిద్దాడు కవి కణ్వ. 
మహాభారతమును చదివినవారికీ, ఆ కథ తెలిసిన వారికీ ఈ జావా గాధ లోని అంశాలకూ, వేదవ్యాస కృత "జయమ్" కూ, అలాగే భాస విరచిత "కిరాతార్జునీయము"నకూ గల సామ్య, భిన్నత్వాలను గుర్తు పట్టగలుగుతారు. మాయల మరాఠీ, 

కీలుగుర్రం, పాతాళభైరవి వంటివీ, సుప్రసిద్ధ "కాశీ మజిలీ  కథలు" లోని అంశాలు- కథాక్రమములో కణ్వగ్రహించి, ఒక అందమైన కావ్యాన్ని జావా ద్వీపవాసులకు అందించిన తీరు ప్రశంసార్హమైనది.  

*******

అర్జునుడు హస్తినాపుర ప్రభువైన పాండు రాజుకు మూడవ తనయుడు అర్జున్. అర్జున్ ఏకాగ్రత, ధీరతలను ఆర్జించి, తన వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చిదిద్దుకుని, రానున్నమహాసంగ్రామంలో యోధానుయోధుడుగా తనను తాను మలుచుకొనుటకు సంకల్పించుకున్నాడు. అందుకై అర్జున్ తపస్సు చేయనారంభించాడు. 

ఈమన్ ఈమంతక రాజ్య పాలకుడు "నివాతకవచ". పర రాజ్యాలను ఆక్రమించే క్రూరుడు. అధికారలాలస మిక్కుటంగా కలిగి, అనేక దుష్ట కార్యాలను చేయడానికి ఎంత మాత్రమూ సంకోచించని రాక్షసుడు నివాతకవచ. అతడు "దేవీ సుప్రభ" అనే స్వర్గ దేవత చాలా అందగత్తె అని విన్నాడు. ఆమెను పెళ్ళి చేసుకోవాలని నిశ్చయించుకున్నాడు.  దేవేంద్రుని వద్దకు వెళ్ళిన నివాతకవచుడు "నీ కుమార్తె సుప్రబను నాకు ఇచ్చి వివాహం చేయి ఇంద్రా!" అని అడిగాడు. 
"నీవు నా ఆత్మజకు తగిన వరుడివి కావు" అంటూ ఇంద్రుడు తిరస్కరించాడు. 
క్రుద్ధుడైన నివాతకవచ నాకముపై దండెత్తి, మహేంద్ర భవనమును గెలిచి, ఆక్రమించాడు.  

*******

మహేంద్రునికి మిగిలినది ఒక్కటే దారి, మానవుల సహాయాన్ని పొందడము. కనుక ఆతడు యోచించి, అర్జునుని వదకు వెళ్ళాలని తలిచాడు. ఆ తరుణాన అర్జునుడు ఇంద్రకీలాద్రిపైన ధ్యాన నిమగ్నుడై ఉన్నాడు. భవిష్యత్తులో జరగబోయే భారత యుద్ధములో వీరునిగా తన వంతు కర్తవ్యాన్ని నిర్వహించుటకై, అందుకు తగినంత శక్తిసామర్ధ్యాలను ఆర్జించుటకై అర్జునుడు తపస్సు చేస్తున్నాడు. ఇంద్రుడు "నా సమస్యలను పరిష్కరించి, నన్ను కాపాడగలిగే సామర్ధ్యాలు అర్జున్ కి ఉన్నవా?" అని సంశయము వచ్చినది. అర్జునుని పరాక్రమాన్ని పరీక్షకు పెట్టే అవకాశము, అర్జునునితో రణరంగమున ఎదుర్కొనుట!" అని అనుకున్నాడు.

అర్జునుని సామర్ధ్యాన్ని పరీక్షించ దలచాడు దేవరాజు. అందు నిమిత్తము ఏడుగురు అప్సరసలను నియమించాడు. "అర్జున తపోభంగము చేయుడు" అని సప్త అప్సరసలను పంపించాడు. వారిలో ఇద్దరు కొరవ వారికన్నా మిక్కిలి అందగత్తెలు. అచ్చరల హొయలులు, ఒలకబోసిన వయ్యారములు- అర్జునుని నిగ్రహాన్ని భంగపరచలేకపోయాయి.  

*******

ఇంద్రునికి యుద్ధములో సహాయపడగలిగిన వాడు అర్జున. ఇది తెలిసిన నివాతుడు అర్జునునిపైకి మొమాంగ్ మూర్ఖ అనే రాక్షసుణ్ణి ఉసిగొలిపాడు. నివాతునికి అర్జునుడు అమేయ విక్రముడని అర్ధమైనది. అతడు అర్జునుని పైకి పోరాడమని- మొమాంగ్ మూర్ఖ అనే రాక్షసుని పంపించాడు. కొండ ఉన్న గ్రామానికి వచ్చాడు. 

అడవి పంది వేషాలను ధరించాడు. కామరూపధారి ఐన మొమాంగ్ మూర్ఖ పల్లెను ధ్వంసము చేసాడు.

పల్లె జనపదములను, అటవీ ప్రజలను రక్షించాల్సిన బాధ్యత అర్జునుని భుజస్కంధాలపైన పడినది. ఇక తప్పనిసరై, కాస్సేపు తన మౌన తపముని పక్కన బెట్టి, విల్లంబులను చేత బూనాడు. ఒకే శరముతో వరాహ రూపంలోని  మొమాంగ్ మూర్ఖని కూల్చాడు. ఇంద్రునికే కాదు, నివాతునికి కూడా "అర్జునుడే నిజమైన కథానాయకుడు, బాహు విక్రమశాలి" అని తేటతెల్లమైనది.  

*******

అర్జునుడు ఆశ్చర్యపడేలా అప్పుడే అక్కడే అప్పటికప్పుడే ఒక కొత్త మనిషి ఎదురైనాడు. అతను "ఈ సూకరమును (అడవిపందిని) నేను బాణముతో కూల్చాను" అన్నాడు. 
ఆశ్చర్యచకితుడైన అర్జునుడు " కాదు, ఒక్క బాణముతో నేను ఈ వరాహాన్ని కూల్చాను" అన్నాడు. కొంతసేపటికి వాతావరణములో ఆగ్రహ సెగలు నిండాయి. 
ఇద్దరూ భూ నభోంతరాళాలు దద్దరిల్లేలా యుద్ధం చేసారు. కొసకు ఆ హీరో అర్జునుని కొట్టిన దెబ్బకు, అర్జునుడు నేలపై చతికిలబడినాడు.  అతడెవరో కాదు, సాక్షాత్తూ పరమేశ్వరుడే!! (God Syiwa).

"స్వామీ, మహాదేవ శంభో! నీవని ఎరుగని నేను నీపై రణ దుందుభి మ్రోగించాను. నన్ను క్షమించు శివా!"  అన్నాడు అర్జునుడు.

"అర్జునా! నీవే నిజమైన వీరునివి! నీవు అలౌకిక శక్తులను ఇప్పటికే సాధించినట్టి - పట్టుదల కలిగిన మహా యోధునివి. ఇదిగో! మహామహిమన్వితమైన పాశుపతము. దీనిని నీకు ఇస్తున్నాను. ఈ బాణం తిరుగులేనిది, భద్రం!" అంటూ అనుగ్రహించాడు పశుపతినాధుడు. శైవ (GodSyiwa) ధూమరూపముగా మాయమైనాడు. 

అర్జునుడు ఇంద్రకీలాద్రికి వెళ్ళసాగాడు. తపోగిరికి మరలిపోవుచుండగా అర్జునుని వద్దకు 'ఇంద్రుడు పంపిన దూత ' వచ్చాడు. 
"అసురునిపై యుద్ధం చేయడానికై ఇంద్రుడు అర్జునుని సాయమును కోరాడు. శరణాగతి అనగా శరణు కోరిన వారిని రక్షించడము తన కర్తవ్యమని భావించిన అర్జునుడు, వెంటనే తన అంగీకారము తెలిపాడు.  అర్జునునితో రణ వ్యూహమును గూర్చి చర్చించాడు ఇంద్ర. 
"ఆ రక్కసుడు తుది లేని వరము కలవాడు. ఆతని ప్రాణ రహస్యాన్ని తెలుసుకోగలిగితేనే అతడిని గెలువగలము అర్జునా!" అన్నాడు దేవాధిపతి. వారి పథక రచన ప్రకారము "సుప్రభ"ను నివాతకవచుని దరికి పంపాడు ఇంద్రుడు. ఆమెకు రక్షాకవచముగా వెంట వెంట వెళ్ళినవాడు కథానాయకుడైన అర్జునుడు.

"నివాతకవచుడు సూక్ష్మ రూపములో ఎవరికీ కనబడకుండా ఉండగలుగుతున్నాడు కదా!, ఆ రహస్యమేమిటి? దానిని నువ్వు కనుక్కోవలెను" అని గొప్ప విధిని ఇంద్రుడు అప్సరసకు పురమాయించాడు. 

*******

అర్జున్ ఒక వ్యూహం పన్నాడు. అర్జునుని పధకమును ఇంద్ర, సుప్రభలు అంగీకరించినారు. సూక్ష్మరూపాన అర్జున్ రహస్యముగా సుప్రభను కాపాడుతూ బయలుదేరగా, ఆమె నివాతకవచుని వద్దకు వెళ్ళినది. ఆమెను చూడగానే నివాతకవచుడు సంతోషంతో సుస్వాగతం పలికాడు. 
సుప్రభ ప్రేమ పలుకులతో నివాతకవచుని మైమరిపించింది. "నీకు అద్వితీయ విజయాలు ఎలాగ లభిస్తూన్నవి? సునాయాసముగా విజేతవు ఔతూన్నావు, ఎలాగ? " అంటూ అసలు ఊసును అడిగింది సుప్రభ. 
నివాతకవచ సులభంగానే వివరించాడు - "చాలాకాలము క్రిందట నాకు యుద్ధ వేళలలో కొన్ని అద్భుత శక్తులను దేవతలు ఇచ్చారు." అని చెప్పాడు. 

అంతర్హితముగా అక్కడే ఉన్న అర్జునుడు రాక్షసుని ప్రాణరహస్యం గూర్చి కొంత తెలుసుకున్నాడు. వెంటనే బైటి ద్వారం వద్ద రాక్షసులను బాణ పరంపరతో మట్టి కరిపించి, సుప్రభను తోడ్కొని ఇంద్రుని కలిసాడు.

*******

సుప్రభ తప్పించుకున్నదని తెలిసిన నివాతకవచ క్రుద్ధుడైనాడు. మళ్ళీ ఇంద్రలోకాన్ని మహాసైన్యాలతో ముట్టడి చేసాడు.

"ఇంద్రా! అర్జునా! పిరికిపందలలాగా లోపల ఉన్నారెందుకు? బైటికి వచ్చి ముఖాముఖీ నాతో పోరాడండి." అని నివాతకవచ"పెడ బొబ్బలు పెట్టాడు. 
అర్జునుడు ఇంద్ర మహలు నుండి వెలుపలికి వచ్చి, ద్వంద్వ యుద్ధము చేయసాగాడు.నివాతకవచ ఎంతసేపటినుంచీ యుద్ధం చేస్తూన్నా, అలసట అతనికి కలగడము లేదు. 

భీకరపోరాటాన్ని చేస్తూంటే రోజులు గడిచిపోతున్నాయి. అంత సమరమునందూ నివాతకవచ తన నోరు తెరవకుండా జాగ్రత్త పడ్డాడు. అందుచేత అతనిని ఓడించడం కష్టసాధ్యమైంది.  

అర్జునుడు మరొక ఉపాయాన్ని ఎన్నుకున్నాడు.

కింద పడినట్లు నటిస్తూ అర్జునుడు "నన్ను కనికరించు. నా దైవము ఆనతి పై నేను నిన్ను ఎదిరించాల్సి వచ్చింది. దయ చూపు!" అంటూ విలవిలలాడసాగాడు. 

అర్జునుడు నిజంగానే కిందపడ్డాడని అనుకున్నాడు రాక్షసుడు. అర్జునుని ఆ మాటలకు గటిగా నవ్వుతూ అన్నాడు "ఓ అర్జునా! నీవు మహా యోధుడవని విన్నాను. నాకు సమ ఉజ్జీవని అనుకున్నాను. కానీ చిన్న కోడిపిల్లలాంటి వాడివని నేననుకోలేదు" అన్నాడు.   అది చెబుతూ "నా జిహ్వ మాత్రమే బలహీనమైనది. నాలుక లోనే నా ప్రాణము దాగిఉన్నది" అని అసలు గుట్టును విప్పేసాడు. “ఐతే నేనే సర్వం సహా చక్రవర్తిని అని నీవు ఒప్పుకున్నట్లే కదా!" అన్నాడు. 

అర్జునుడు "ఔను!" అంటూ అంగీకారాన్ని తెలిపాడు.

"గెలుపు నాదే! నేనే గెలిచాను." అని పట్టరాని ఆనందంతో దిక్కులు పిక్కటిల్లేలా వికటాట్టహాసం చేయసాగాడు. 

"హ్హ! హ్హ! హ్హ! పిరికిపంద........." అతని మాటలు పూర్తి అవుతూండగానే, అర్జునుడు పాశుపతాస్త్రం నుండి సంధించిన బాణం,  ఆ నివాతకవచుని నోటిలోని నాలుకను ఛేదించింది.  

*******

ఇంద్రుడు "అర్జునా! నీవు మాకు చేసిన మేలు మరువ లేనిది. నీ ఈ ధైర్య సాహస కార్యాన్ని భగవంతుడే కాదు, మానవజాతికి అమూల్య ఉపకారము. దేవుడు శివుడు నీకు అమోఘ ధనుర్బాణాలను ప్రసాదించాడు. ఇక నేను నీకు ప్రత్యుపకారమును ఏమివ్వగలను? బహుమానముగా సప్త దేవ కన్యలను నీకు ఇస్తున్నాను. ఈ ఏడుగురు సుందరీమణులను పరిణయమాడు" అన్నాడు. అర్జునుడు దివ్య కన్యలను పెళ్ళి చేసుకున్నాడు. వారిలో సుప్రభ, తిలోత్తమలు కూడా ఉన్నారు. స్వర్గ భోగాలను అనుభవిస్తూ దివిలో ఏడు నెలలు గడిపాడు అర్జున్. 
తర్వాత ఇంద్రునికి వద్ద సెలవు తీసుకున్నాడు. నాకలోకవాసులకు వీడ్కోలు తెలిపిన అర్జున్ తన స్వదేశమును చేరి, తన దేశమునకూ, తన ప్రజానీకమునకూ రక్షణాది బాధ్యతలను నిర్వర్తించ సాగాడు. అన్న దమ్ములనూ, కుటుంబీకులనూ కలిసి, సుఖసంతోషాలతో జీవితాన్ని గడపసాగాడు. అర్జున.

*******

మానవ ప్రయత్నమే గొప్పదని నిరూపించడమే భగవానుని అభిలాష. నిరర్ధక ప్రార్ధనాదికముల కంటే మానవుని ప్రయత్నబలమే సార్ధకమైనదని ఋజువు చేయదలిచాడు కవి. అట్లా ధ్యేయనిరూపణ చేసిన రచనను కణ్వుడు చేసాడు. మనిషి ప్రయత్న సిద్ధియే దైవ శక్తి కన్నా మేల్తరమైనది- అని, మనిషిలోని అంతర్లీన తేజస్సుకు పెద్దపీటను వేశాడు ఎంపు కణ్వ. మనిషి ప్రభావ ఉత్తేజాలను ఋజువు చేసే తరహాలో అనేక అంశాలు పుష్కలముగా ఉన్నవి కాబట్టి - కణ్వ రచన - జావాదేశ జనుల చేత ఇతిహాస స్థాయిలో గౌరవించబడ్తూ ఉన్నది.         

*******  
;

అర్జునుని పెళ్ళి (ఇండోనేషియాలోని కథా రూపం) (వెబ్ పత్రిక link)

Email User Rating:  / 1 

Member Categories - తెలుసా!

Written by kadambari piduri

Saturday, 28 June 2014 09:36

Hits: 183

కోహకన్ - ప్రేమకథ

कोहकन అనే పదం హిందీ, తత్సంబంధిత భాషలలో చోటుచేసుకున్నది. కోహకాన్ {कोहकन} ఎవరు?

కోహకాన్ ఒక ప్రేమికుడు. పర్షియన్ ఇతిహాసం, జానపద గాధ. లైలామజ్ఞూల కథలు వంటివి, ఈ కథను అనుసరించి, తర్వాతి తరముల వారికి అందినవి, అని విమర్శకుల అభిప్రాయాలు. 

ఈ కథ ప్రపంచ సాహిత్యములో, మమతానురాగాలకు ప్రాధాన్యాన్నిఇచ్చినది. 

అప్పటిదాకా వచ్చిన “హెలెన్ ఆఫ్ ట్రాయ్”, "క్లియోపాత్రా” మున్నగునవి, కేవలం యుద్ధ పరంపరలను పూసగుచ్చినవి. వీనిలో ప్రేమానుభూతులకు జాగా లేదు. ఒక స్త్రీ కోసమో, లేదా ఒక ఆడదాని పేరుతో, ఆయా ప్రాంతాలపై, దేశాలపైనా తమ తమ అధికారాలను సుస్థిరం చేసుకొనుట, తమ శక్తిని ఋజువు చేసుకునే నిమిత్తం జరిగిన పోరాటాలు! వీటిలో హింస, ద్వేషం మాత్రమే ఉన్నవి. అట్టి తరుణంలో ఆ ఖండములలోని ఇంగ్లీషు, ఉర్దూ ఎట్సెట్రా లిటరేచర్ ని ప్రభావితం చేసిన చారిత్రక ఘటన కోహకన్ వలపు కథ.

పాశ్చాత్యులకు “ప్రేమ”ను ప్రధానాంశముగా అందించిన కథ, మధ్యప్రాచ్యానికి చెందిన ఈ కోహకాన్ కథ. ఇందుకనే కోహకాన్ కథ పద్యకావాలుగా, నాటకములుగా సాహిత్యములో చోటు చేసుకుంటూనే ఉన్నది. అసలు కథ కొద్ది కొద్ది మార్పులు చేర్పులతో, కవుల లేఖనములలో చిత్రితమౌతూ వస్తూనే ఉన్నది.

*******

కథా ప్రారంభం:

వానలు మృగ్యమై, (పర్షియా)దేశములో కరువు వచ్చింది. కథానాయకుడైన కోహకాన్ ఒక పడతిని ప్రేమించాడు. ఆమె పేరు షిరీన్. వారి ప్రేమను ఇష్టపడని రాజు, కోహకాన్ కి ఒక పని అప్పగించాడు. “కొండపైన పెద్ద జలాశయాన్ని అతను స్వయంగా నిర్మించాలి.”- ఇదీ ఆ షరతు.

అసాధ్యం ఐనట్టి ఆ ఫనిని చేయలేకపోతే కోహకాన్ ఇకపై సిమ్రాన్ గురించి ఆలోచించకూడదు. – అని నియమాన్ని పెట్టాడు రాజు.

కోహకాన్ క్లిష్టమైన ఆ కార్యాన్ని చేయడానికి వెనుకంజ వేయ లేదు. నిరంతరము చెమటోడ్చి కోహకాన్ మెట్లు కట్టాడు. రోజుల తరబడి అతనొక్కడే పెద్ద చెరువును తవ్వాడు.

కోహకాన్ పట్టుదల శ్లాఘనీయమైనది. ఒకే చేతిపైన అతను కొండను తొలిచి, పైన పెద్ద తటాకమును నిర్మించాడు. బెహిస్తన్ లో పర్వతాన్ని దాదాపు సగం త్రవ్వాడు. అప్పటికి అతని శ్రమ ఫలించింది. (Behistun Inscription) ఎట్టకేలకు నీళ్ళు పడటంతో అతని ఆనందానికి అవధులు లేవు.

ఐతే ఈ కథ, సాహిత్యమున మాత్రమే కాక డిక్షనరీలలో కూడా ఎలా చోటు చేసుకున్నది? 

ప్రస్తుతం మనం కోహకాన్ ని హీరోగా తీసుకున్నాము కదా!

అట్లాగే ఒక ప్రతినాయకుడు కూడా ఇందులో ఉన్నాడు. అతడే “ఖుస్రూ”. ఖుస్రూ గుర్రము నెక్కి వెళ్తూ యువరాణి షిరీన్ ని చూసాడు. చూసి మొదటి చూపుల్లోనే ప్రేమించాడు. ఖుస్రూ కుట్రకు ప్రేమికుడు కోహికాన్ బలి అయ్యాడు. ప్రియుడు కోహికాన్ విషాద వార్తను విన్న షిరీన్ ఆత్మహత్య చేసుకున్నది. విషాదాంత కావ్యాన్ని లోకానికి మిగిలించి, అజరామరమై ఆ జంట మిగిలింది.

*******

కొహ్కన్ అంటే “కొండను తవ్వే వాడు” అని అర్ధం. నిష్ఫలమైన శ్రమ, నిష్ప్రయోజనమైన పని అను భావార్ధమున ఈ పదము స్థిరపడింది. చేసిన శ్రమకు ప్రతిఫలం దక్కక, కొసకు ఇక్కట్ల పాలవడానికి “కొహకాన్”అనే మాట డిక్షనరీలలకు చేరింది. మన ఇతిహాసములకు అనేక ప్రక్షిప్తములు ఉన్నవి. భక్తులు అమిత శ్రద్ధతో స్థానిక అంశాలను కొంచెం కొంచెం జోడిస్తూ, మూలకథకు భంగం జరగకుండా రాసారు. అదేరీతిగా కోహకాన్ గాధ ఆయా దేశాలలో కొద్ది మార్పులతో రచించబడింది.

800 ఏళ్ళ క్రితం "కోహకాన్" కథను ఇరాన్ లో పద్యసంపుటిగా రాసారు. ఇక్బాల్ మొదలైన కవులు స్వచ్ఛమైన ప్రేమభావనను అక్షరబద్ధం చేసారు. 12వశతాబ్దములో జరిగిన కొహకాన్ కథ రచయితలను, ప్రజలనూ ఆకర్షించింది. 2008 లో “షిరీన్” అనే సినిమా వచ్చింది. కొహకాన్ లెజెండ్ చుట్టూ తిరుగినది. ఇరాన్ లోని కర్మన్ షా నగరునందు జరిగింది. ఇరాన్ నందు పడమట ప్రాంత మండలములో ఈ సంఘటన జరిగినదని ప్రజలు భావిస్తున్నారు.

కొహకాన్ (Kohakan) అసలు పేరు “ఫర్హాద్” అని కొందరు ప్రస్తావించినారు. పర్షియన్ కవి ‘ఫిరదౌసీ’గ్రంధము “షానామా” (book of kings).అతను రచించిన కథలో కొంత భిన్నంగా ఉన్నది.

*******

రెండవ కథ:

ఖుస్రూ రాజు భార్య షిరీన్ ప్రేమకథగా వివరించబడినది. ఫర్హాద్ తన కర్తవ్యాన్ని పూర్తిచేసాడు. మహాతటాకమును త్రవ్వాడు. ఖుస్రూ అతనిని మోసగించాడు. వేదనతో తన చేతిలోని గొడ్డలిని విసిరివేసాడు కొహకన్. ఆ గొడ్డలి కూరుకుపోయిన చోట ఒక దానిమ్మచెట్టు మొలిచింది. ఆ “అనార్ చెట్టు”కి కాసే పండ్లు అన్ని రకముల రోగాలను నయం చేస్తాయని ప్రజల నమ్మిక.

*******

ప్రశ్న: మూవీలుగా వచ్చిన కథ ఇది. రోమియో జూలియట్, లైలామజ్ఞూ వగైరా స్టోరీలకు మూలం ఇచ్చినది. నువ్వు చెప్పదలచుకున్నది కఅంతేనా!?

ఆన్సర్: నీటికరువును నివారణగా రాజు విధించిన డ్యూటీ నాకు బాగా నచ్చింది.

“ప్రేయసి రావే! ఊర్వశి రావే!” అంటూ దేవదాసులాగా మందుబుడ్డీ ఎట్సెట్రా లని పుచ్చుకోకుండా , ఇలాగ కాస్త కష్టపడి ఏదైనా సాధించి చూపిస్తే బాగుంటుంది. ప్రజలకూ, ప్రకృతికీ, పర్యావరణానికీ ఎంతెంతో మేలు చేసిన వారౌతారు. ఒకవేళ వాళ్ళ లవ్ స్టోరీ గెలిస్తే విజేతలు ఔతారు. కాదూ, చరిత్రలో ట్రాజెడీ కావ్యాలకు మేటరును ఇచ్చినట్లు ఔతుంది.

ప్రశ్నదారులు:- గాడిద గుడ్డు! రామాయణం లో పిడల వేట అంటే ఇదే!

ఆన్సరుదారుడు:- ఊహూ! కాదు మ్యాన్! ఉభయతారకం అంటే ఇది అన్న మాట!

*******

కొహ్‌కన్ అంటే కొండలుత్రవ్వేవా డు. కోహ్ అంటే కొండ (కోహ్-ఇ-నూర్ లో కోహ్ లాగా అన్నమాట). అయనపేరు అసలుపేరు  ఫర్హాద్. (ఈ అంశాన్ని చెప్పిన హితులకు నా కృతజ్ఞతలు.)

**************

కోహకన్ - ఓ పర్షియన్ జానపద గాథ {LINK - Web patrika};  
User Rating:  / 2       

Member Categories - తెలుసా!

Written by kadambari piduri

Tuesday, 10 June 2014 07:29

Hits: 199

**************

{హమ్మయ్య! వైరస్ నుండి ఇప్పటికి నా బ్లాగు కుదుటన పడినది.

చాలా వ్యవధి తర్వాత మళ్ళీ కొత్త పోస్టును వేయగలుగుతున్నాను, ఇదిగో ఇట్లాగ!  }

1000 పోస్టులు వేసి ఈ బ్లాగుకు "శుభం" కార్డును వేసే ఉద్దేశ్యము.

ఇప్పటికి 986 పోస్టులు ఐనవి.

14 లేదా, 1116 లక్ష్యానికైతే plus16, వెరసి 30 పోస్టుల బాకీ ముందు ఉన్నది.

ఇందుకు అందరి ఆశీస్సులను ఆశిస్తూ, కోణమానిని;

కోణమానిని తెలుగు ప్రపంచం

పేజీ వీక్షణ చార్ట్ 50615 పేజీవీక్షణలు - 986 పోస్ట్‌లు, చివరగా April 20, 2014న ప్రచురించబడింది

**************

బాపూజీ - శ్రీ రామభక్తి

“నమో నమో బాపూ! మాకు న్యాయ మార్గమే చూపు!”

గాంధీని ప్రభావితం చేసి, ఆయనను “అహింసా ఆయుధము”ను కనిపెట్టేలా చేసినది ఏమిటి?

బందరు అంటే కోతి అని అర్ధం. ఆంధ్ర దేశంలో బందరు ఉన్నది. 

గుజరాత్ లోని పోరుబందరు ఉన్నది. 
మరి పోరుబందరుకు ఒక విశిష్టత ఉన్నది. పోరుబందరు మహాత్మాగాంధీ జన్మస్థానమై, చరిత్రపుటలలో శాశ్వత స్థానాన్ని ఆర్జించింది. పోరుబందరుకు తూర్పువైపు "బిలేశ్వర్ కోవెల" క్రీ. శ. 7 నాటిది. 

ఈ ప్రాచీన దేవళము పేరును మన స్వాతంత్ర్య విజయ సారధి ఐన మహాత్మాగాంధీ తన ఆత్మ కథ "My Experiments with Truth"లో ప్రస్తావించాడు.

మహాత్మా గాంధీకి "రామ నామ పారాయణము" అంటే ఎంతో మక్కువ అని అందరికీ తెలిసిన విషయమే. మోహన్ దాస్ కరమ్ చంద్ గాంధీ కి బాల్యములో దయ్యాలు,భూతాలు అంటే భీతిల్లే వాడు. "రంభ" అనే ఆయా బాల గాంధీ సంరక్షణ చూసేది. ఆ ముదుసలి దాది "భయం వేసినప్పుడు 'రామ రామ ' అని మంత్రం జపించు. నీ భయం చిటికెలో మటుమాయమౌతుంది" ఈ చిట్కాను అక్షరాలా పాటించిన గాంధీ ఎల్లప్పుడూ ఈ విశేషాన్ని తలుచుకుంటూండే వాడు. చిన్ననాట తన మనసులో పెద్దలు మంచి బీజములను నాటారు. ఆ బీజము వృక్షములా పెరిగి, తన వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చిదిద్దే పరికరము ఐనదని - కృతజ్ఞతతో ఆ గురుతుల్యులను తలిచాడు గాంధీజీ.

******

బిలేశ్వర్ కోవెల లో పరమేశుని బిల్వపత్రములతో పూజిస్తారు. ఆ పల్లెటూరులో నివసిస్తూన్నాడు లాడా మహరాజ్. ఈయన రామాయణమును వివరించి చెప్పే విధానం మృదులతరమైనది. లాడా మహరాజ్ బోధించే రామాయణ ప్రవచనములను ఆలకించడానికై ప్రజలు ఆహ్వానిస్తూండేవాళ్ళు. 

గాంధీజీ తల్లి దండ్రులు పుత్లీ బాయి, చంద్ గాంధీ. 

గాంధీజీ కుటుంబం పోరుబందరులో కొన్ని సంవత్సరములు ఉన్నది. మోహన్ దాస్ తండ్రి- కరమ్ చంద్ గాంధీ కొన్నాళ్ళుగా అనారోగ్యంతో బాధపడ్డారు. అప్పుడు లాడా మహరాజ్ ని "రామాయణ ప్రవచనములను వినిపించండి" అని లాడా మహరాజ్ ని పిలిపించినారు. 

మన గాంధీ మహాత్ముడు 

                                                        (శ్రీ కృష్ణుని ప్రాణ స్నేహితుడు;కుచేలుడు, కుచేలుని అసలు పేరు సుదాముడు. చేలము = వస్త్రం కూడా తక్కువైన పేద- కనుక 'కుచేలుడు' ఐనాడు. "సుధామ పురము" అనేది పోరుబందరు ప్రాచీన నామము)

******

చిన్ననాటి నుండే శ్రీమద్రామాయణము పట్ల, ఆ ఇతిహాసంలోని పాత్రల పట్ల, అనుబంధాల పట్ల ఎంతో మమకారము ఏర్పడింది బాపూజీకి. 

అందుచేత రామాయణ ప్రవచనములను ఆసక్తితో, భక్తి వినమ్రతలతో వినే శ్రోతలలో ముఖ్యుడుగా ఉంటూండే వాడు ఈ భవిష్యత్ భారత జాతిపిత. గాంధీజీ లోని సహజమైన ఈ భక్తిప్రపత్తులచే హరికథకుడు లాడా మహరాజ్ కి ప్రేమ కలిగింది. అతను అనేక వాస్తవ సంఘటనలను గాంధీకి చెబ్తూండే వాడు. లాడా మహరాజ్ చెప్పిన ఈ అంశం బాపూజీకి బాగా జ్ఞాపకం ఉండేదిగా ఐనది. 

లాడా మహరాజ్ ఇలాగ వక్కాణించాడు.

ఆలాగున వక్కాణించిన లాడా మహరాజ్ జీవిత విశేషాలలో ఒకటి ఇది.

ఒకసారి లాడా మహరాజ్ కి కుష్ఠు రోగం వచ్చింది. ఆ రోజులలో మందులూ మాకులూ లేని వ్యాధిచే సంఘములో అతడు వెలివేయబడి, చాలా మనో వేదనను అనుభవించాడు. 

పౌరాణిక మహరాజ్ ఆర్తితో భగవంతుని శరణు వేడాడు. లాడా మహరాజ్ ఇంటికి చేరువగా బిలేశ్వర ఆలయం ఉన్నది. కోవెలలో కొలువు ఉన్న స్వామి బిలేశ్వరుడు ఐన పరమేశుడు. 

అర్చకస్వాములు నిత్యం మారేడు ఆకులతోనూ, విభూది, పూజా సామగ్రితోనూ పూజలు చేస్తూంటారు. ప్రతిరోజూ పాత ఆకులను తీసి, మళ్ళీ మర్నాడు కొత్త పత్రములతో అర్చనలు చేసే వారు. అలాగ వాడిపోయిన, పారేసిన పత్ర పుష్పాదులను "నిర్మాల్యం" అని అంటారు. లాడా మహరాజ్ ఆ పూజాద్రవ్యాది నిర్మాల్యములను ఇంటికి తెచ్చుకునే వాడు. .ఆకులను నలిపి, మేనుకు పులుముకునే వాడు. నిరంతరమూ రామ నామ జపం చేస్తూ, తన గాయాలకు పసరును రాసుకున్నాడు లాడా మహరాజ్. చిత్రంగా లాడా మహరాజ్ ఒంటి చీడ కుష్టు మటు మాయమైంది. 

లాడా మహరాజ్ దోహాలు, చౌపాయీలు గానం చేస్తూ అర్ధ తాత్పర్యాలు విడమర్చి శృతిపక్వంగా చెప్పే వాడు. 

జనులకు వినిపించుటకై లాడా మహరాజ్ పోరుబందరుకి వచ్చినప్పుడు ఆయన దేహంపై ఎలాటి వ్యాధి చిహ్నాలు లేవు.

******

లాడా మహరాజ్ ఆశువుగా చెప్పే గాన సుధలను బాల గాంధీ తన్మయత్వముతో ఆస్వాదించాడు. 13 ఏళ్ళు ప్రాయము గల నాటి గాంధీ భక్తిభావాలకు పునాది ఐనది. శ్రీమద్రామాయణ ఐతిహ్య భావజాలము. గాంధీజీ వ్యక్తిత్వాన్ని తీర్చి దిద్ది, భారతీయుల మన్ననలను అందుకున్నాడు ఏ రాజులూ, ప్రభుత్వాలూ ఇవ్వ నవసరం లేని బిరుదులను గాంధీజీ పొందాడు.

జాతిపిత, మహాత్మా, బాపూజీ (గుజరాతీ భాషలో “తండ్రి” అని ఆప్యాయతా పూర్ణ భావం) ఇత్యాది బిరుదులు హిందూ దేశ చరిత్రలోని స్వర్ణాక్షరములు ఐనవి. గాంధీజీ అనుసరించిన మార్గ నిర్దేశకత్వ సిద్ధాంతములు అతి శక్తివంతమైన మానవతా మహా వృక్షపు తల్లి వేళ్ళు. ఆయన బోధనా సూక్తులు వైపు కేవలము ఇండియాయే గాక, యావత్ ప్రపంచమూ దృష్టి సారించేలా చేసినవి. 

ముక్తాయింపుగా చెప్పారు బాపూజీ "నాటికీ, నేటికీ, ఏనాటికి భక్తి సాహిత్య సామ్రాజ్యాన శ్రీ తులసీ దాసు విరచిత రామాయణము ధగధ్ధగిత మణి మకుటము- అని నేను తలుస్తున్నాను."

(My Experiments with Truth - Translated by (from Gujarati) : Mahadev Desai )

****** 

Essay  (link - New aawa)
బాపూజీ - రామభక్తి

User Rating:  / 1

    Member Categories - తెలుసా!

    Written by kadambari piduri 

    Wednesday, 02 April 2014 12:41 

    Hits: 71  

కోణమానిని 984 posts, 55461

బ్లాంక్ చెక్ - వంద రూపాయలు

సమాజములోని అన్ని వర్గాలవారితో శరత్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ్ స్నేహంగా మెలిగాడు. దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు శరత్ బాబు సన్నిహితులలో ఒకరు. ఆయన పాలిటిక్సు పరంగా ప్రఖ్యాతి గాంచాడు.అయితే స్నేహ హస్తమును చాచిన సందర్భాలు ఇక్కడ- అనగా శరత్ చంద్ర జీవితగాథలో మనకు అగుపిస్తాడు. 
'శరత్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ్ నాస్తికుడు' అనే జనాభిప్రాయము విస్తృతముగా ఉంది.

ఒకసారి దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు శరత్ బాబుకు రాధాకృష్ణుల ప్రతిమను బహూకరించాడు. ఆ విగ్రహాన్ని శరత్ చంద్రుడు బహు భద్రంగా అట్టిపెట్టుకున్నాడు. అంతే కాదు! ఆ రాధాక్రిష్ణ విగ్రహమునకూ నిత్యమూ అర్చనలు చేసేవాడు. దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు స్వాతంత్ర్య సమర కాలమున సర్వ విదితుడు. ఆయన భోగి, త్యాగి, యోగి కూడా! కొద్దిమంది మాత్రమే ఆతనిని కథకుడు, రచయితగా గుర్తెరిగి ఉన్నారు. "సాగర సంగీత్" (Sagar sangeeth) అనేగ్రంథాన్ని దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు రచించారు. ఆయన ఒక పత్రికను నెలకొల్పారు కూడా. "నారాయణ" అనే ఆ పత్రిక అధిపతిగా దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు అనేక బాధ్యతలను నిర్విరామముగా నిర్వర్తించేవారు.

"మా పత్రికకు ఒక కథను పంపించండి" అంటూ శరత్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ్ ను కోరారు. దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు కోరికపై శరత్ చంద్ర రాసి పంపించిన కథ పేరు "స్వామి"("swami"). 
ఆ కథను చదివిన చిత్తరంజన్ దాసు అమందానందకందళిత హృదయుడే ఐనాడు. 
ఆయన శరత్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ్ కి ఒక "బ్లాంక్ చెక్" ను పంపించాడు. చెక్కుతో పాటు ఒక ఉత్తరమును రాసి పంపించాడు - "మహోన్నతమైన ఒక రచయిత నుండి ఒక గొప్ప కథను నేనీనాడు సంపాదించాను. 
చిత్తరంజన్ దాస్దాని విలువ కట్టే సాహసమును చేయలేను. అందుచేత ఈ ఖాళీ చెక్కును మీకు పంపిస్తున్నాను. మీ రచనకు మీ ఇష్టం వచ్చినంత మొత్తమును వేసుకుని మార్చుకొనవచ్చును."

శరత్ బాబు తనకు తోచినంత ధనాన్ని, ఎంత డబ్బునైనా- చెక్కులో రాసి, తీసుకోగల అద్భుత అవకాశం అది. ఎందుకంటే చిత్తరంజన్ దాసు పత్రికాధిపతి మాత్రమే కాదు, ఆ దేశబంధు- రెండు చేతులా ఇబ్బడిముబ్బడిగా ఆర్జిస్తూన్న వకీలు కూడా! ప్రఖ్యాతి గాంచిన లాయరు అతడు. కానీ శరత్ చంద్ర చటోపాధ్యాయ్ కేవలము నూరు రూపాయలకు మాత్రమే చిత్తరంజన్ దాసు ఇచ్చిన చెక్కుతో మార్చుకున్నాడు.

అటు దేశబంధు చిత్తరంజన్ దాసు, ఇటు శరత్ చంద్ర ఛటోపాధ్యాయల సంస్కార, అనుబంధాలకు ఎత్తి పట్టిన మణి దర్పణము ఈ సంఘటన.

@@@@@

(Sarat chandra Chatopadhyaya (15 sept 1876 - 16 Jan 1938) 

బ్లాంక్ చెక్ - వంద రూపాయలు  
(Link- new awa, web Magazine)
User Rating:  / 2 
Member Categories  - తెలుసా!
Written by kadambari piduri
Saturday, 15 March 2014 16:33
Hits: 206
{55342- }

విశ్వనాథుని "త్రిలింగాలు"!

“త్రిలింగ విద్యా పీఠము” విజయవాడలో సాహిత్యకార్యక్రమాలను నిర్వహించే సంస్థ. 
ఆ సంస్థ ప్రోగ్రాములకై ఆర్ధిక సహకారమును అందించే వదాన్యులు చుండూరు వెంకట రెడ్డిగారు. అలాగే పాలనాది నిర్వహణలను ఎప్పటికప్పుడు పరిశీలించే కార్యదర్శి – కాంచనపల్లి కనకాంబ గారు. దండు సుబ్బావధానిగారు విద్యా బోధన చేసే ప్రధాన ఆచార్యులు. అక్కడ విద్యా విషయిక అంశాల ప్రధానాచార్య ఉపాధ్యాయులు. కార్యక్రమాలకు, పాల్గొన వలసిన వారికి, అతిధులకు త్రిలింగ సమాజ సభ్యులు ఇన్విటేషన్సును పంపించే వారు. ఒకసారి- త్రిలింగ విద్యా పీఠము సంస్థ తరఫున కవిసమ్మేళనమునకు దండు సుబ్బావధానిగారు కూడా ఆహ్వాన పత్రికలను పోస్టు చేసారు. ఐతే చిన్న పొరపాటు, ఎక్కడో ఏదో పొరపాటు వలన జరిగింది. అదేమిటంటే – ఒక ఉద్ధండ పండితునికి అసలు లేఖ వేయడమే మరిచారు ఆయనే కవి సామ్రాట్ బిరుదాంకితులు జగమెరిగిన పుంభావసరస్వతి శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ.

ఐనా సరే! సాహిత్య మమకారముతోటి పిలువని పేరంటానికి వెళ్ళారు విశ్వనాధ సత్యనారాయణ. అక్కడికి వచ్చిన విశ్వనాధ సత్యనారాయణగారిని చూసి, స్వాగతం పలికారు త్రిలింగ విద్యా పీఠము సభ్యులు.అసలే ముక్కు మీద కోపం విశ్వనాధ వారికి. సభ్యులకు ఇప్పటికీ జరిగిన పొరపాటును గురించిన గమనిక కలగలేదు. 
అందరూ ముందస్తుగా “శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ గారూ! మీరు ప్రసంగించండి.” అంటూ అడిగారు.

కనీసం సభా కార్యక్రమాలలో ఐనా తన నామాక్షరములు కలికానికైనా కనిపించ లేదు కదా! అవమానము వలన విశ్వనాధ ఆగ్రహంతో ఉక్కిరిబిక్కిరి ఔతూన్నారు. కవిసామ్రాట్ లేచి నిలబడ్డారు. మైకు దగ్గర నిలబడ్డారు, అటూ ఇటూ చూసారు. అంత రౌద్రంలోనూ పాండితీ ప్రకర్ష బాణసంచాలా రవ్వలను విరజిమ్మింది. 
“ఇది త్రిలింగ విద్యా పీఠం….”అన్నారు. ఆనక తారాజువ్వల్లా రెండే వాక్యాలను తన వాక్కులలో వేసారు ముక్తసరిగా. ఈ చుండూరు వెంకట రెడ్డి పుంలింగం, కాంచనపల్లి కనకాంబ స్త్రీ లింగం, దండు సుబ్బావధాని నపుంసక లింగం.”అని క్లుప్తంగా అనేసి గబ గబా వెళ్ళి రుసరుసలతో వెళ్ళి కుర్చీలో కూర్చున్నారు.

శ్రోతలు అవాక్కయ్యారు. కొన్ని సెకండ్లు సభలో నిర్ఘాంత పడిన ప్రేక్షకుల మౌనంతో వాతావరణం కొన్ని లిప్తలసేపు నిండిపోయింది. ఆ తర్వాత సభాసదులందరికీ కవి సామ్రాట్ శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ వాక్కుల శ్లేషలోని హాస్యం సుబోధకం ఐంది. 
"అసలేమి జరిగిందో!" – అనుకుంటూ ఆహూతులు యావన్మంది నవ్వులతో పరిసరములు ప్రతిధ్వనించినవి. తర్వాత వాకబు చేసుకుని జరిగిన మిస్టేకుకు నాలిక కరుచుకున్నారు నిర్వాహక వర్గం వారు.

ఈ పట్టున కవి సామ్రాట్ వారి కోపాన్ని పూర్తిగా సమర్ధించలేము. 
ఎందుకంటే వ్యక్తిత్వములో అంతర్లీనంగా ఉండవలసిన అంశము ధృతి, ఆత్మ సంయమనం, ఆత్మ నిగ్రహము. శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణగారు ఆర్ష ధర్మాన్ని అమితంగా ఆరాధించిన మహా మనీషి. ప్రాచీన సంస్కృతిని చాటే భావజాలము ఆయన రచనలకు పునాదులుగా నిలిచిన దోహదములు. మరి చిన్న విషయాలకు ఆగ్రహముతో ప్రతిబింబించే ప్రవర్తన ఏమంత సంభావ్యం కాదు. ఆ సభను ఏర్పాటు చేయడానికి నిర్వాహకులు ఎంత కష్టపడి ఉంటారు?- అనే కోణంలో ఆలోచించవలసిన వ్యక్తి ఆయన.

ఏదెలాగున్నా అనన్య ప్రజ్ఞా ధురీణులు శ్రీ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ. పాండితీ ప్రకర్షకు మారుపేరు ఆయన. ప్రతి సందర్భములోనూ కవి సామ్రాట్ ఈ రీతిగా రియాక్టు అవడము వలన - సాహితీ బృందావనాన అగణిత చమత్కార పారిజాతాలు విరబూసినవి.
కవిసామ్రాట్ విశ్వనాధ సత్యనారాయణ; (సెప్టెంబర్ 10, 1895- 18 అక్టోబర్ 1976)

@@@@@


1
విశ్వనాథుని "త్రిలింగాలు"!  (Link for Essay- web mag- NewAwa)
User Rating:  / 3 
Member Categories - ప్రముఖుల హాస్యం
Written by kadambari piduri
Thursday, 20 February 2014 04:43
Hits: 197

*********@@@@@*************,

55155 wieus; కోణమానిని; 
Another Essay, in my Blog "Konamanini 2009 April" (Link) 

నందమూరు (ఉంగుటూరు) ;శోభనాద్రి;విశ్వనాథ సత్యనారాయణ 

24 ఎప్రిల్ 2009 శుక్రవారం